काठमाडौं । नेपालको वैदेशिक रोजगारको वर्तमान अवस्था र प्रवृत्ति (Foreign Labor Trend) मुख्यतया श्रम स्वीकृतिको उच्च संख्या, नयाँ गन्तव्य मुलुकहरूको खोजी र रेमिट्यान्समा बढ्दो निर्भरता केन्द्रित रहेको छ। 

नेपाल आर्थिक सर्वेक्षण अनुसार हालसम्म ६९ लाख २३ हजार ४ सय ४३ जना नेपालीले वैदेशिक रोजगारीका लागि आधिकारिक श्रम स्वीकृति लिइसकेका छन्।

वैदेशिक रोजगारीका हालका प्रमुख प्रवृतिहरू यस प्रकार छन्:

•  श्रम स्वीकृतिको अवस्था र तथ्याङ्क
   - कुल प्रस्थान: चालु आर्थिक वर्षको समीक्षा अवधिमा मात्रै कुल ६,६१,८७४ जना नेपालीले श्रम स्वीकृति (नयाँ र नवीकरणसहित) लिएका छन् ।
  - नयाँ र नवीकरणको अनुपात: यस अवधिमा ३,३५,५१० जना नयाँ कामदार बाहिरिएका छन् भने ३,२६,३६४ जनाले श्रम स्वीकृति नवीकरण गराएका छन्, जसले पुराना कामदारहरू पुनः विदेश फर्कने क्रम बढेको देखाउँछ।
  - लैङ्गिक सहभागिता: कुल वैदेशिक रोजगारीमा जानेहरू मध्ये ९२.९ प्रतिशत पुरुष र ७.१ प्रतिशत महिला रहेका छन्।
• गन्तव्य मुलुकहरूमा परिवर्तन (Shift in Destinations) 
  - खाडी र मलेसिया: परम्परागत रूपमा संयुक्त अरब इमिरेट्स (UAE), साउदी अरब, र कतार नेपाली श्रमिकका मुख्य रोजाइमा रहँदै आएका छन्। मलेसिया जाने क्रममा भने केही गिरावट आएको छ। 
  - युरोप र अन्य नयाँ गन्तव्य: पछिल्लो समय नेपाली श्रमिकहरू रोमानिया, क्रोएसिया, साइप्रस, माल्टा, पोल्याण्ड र जापान जस्ता युरोपेली तथा विकसित मुलुकहरू तर्फ आकर्षित हुने क्रम तीव्र रूपमा बढेको छ।
• अर्थतन्त्र र चुनौतीहरू
  - रेमिट्यान्सको जग: नेपालको अर्थतन्त्रको ठूलो हिस्सा वैदेशिक रोजगारीबाट भित्रिने विप्रेषण (Remittance) ले धानेको छ, जुन देशको कुल गार्हस्थ्य उत्पादन (GDP) को करिब २५ प्रतिशत हाराहारी रहेको छ।
  - मुख्य चुनौतीहरू: अदक्ष कामदार (Unskilled Labor) धेरै संख्यामा जानु, वैदेशिक रोजगारीका नाममा हुने ठगी, र पश्चिम एसिया (मिडल इस्ट) को भू-राजनीतिक तनावका कारण बेलाबेला आउने उतारचढाव मुख्य चुनौतीका रूपमा रहेका छन्।