• दुई हजार ३८० जना बिरामी भएर, दुई हजार १४ जना प्राकृतिक कारण, एक हजार ६५८ जना हृदयघात, एकहजार २४३ जना सडक दुर्घटनामा मृत्यु भएको देखिन्छ

• १० वर्षे अवधिमा सबैभन्दा बढी आव २०७८/७९ मा एक हजार ५१२ जनाको मृत्यु

• पछिल्लो तीन आर्थिक वर्षमा वैदेशिक रोजगारीमा मृत्यु भएकामध्ये सबैभन्दा बढी मधेश प्रदेशबाट गएकाहरु 

काठमाडौं ।  पछिल्लो १० आर्थिक वर्षमा वैदेशिक रोजगारीमा गएका १० हजारभन्दा बढी नेपालीको मृत्यु भएको तथ्यांक सार्वजनिक भएको छ । वैदेशिक रोजगार बोर्डले हालै सार्वजनिक गरेको तथ्यांकअनुसार २०७१/७२ यता वैदेशिक रोजगारीमा पुगेका १० हजार ४२० जना नेपालीको मृत्यु भएको हो ।

बोर्डले सार्वजनिक गरेको तथ्यांकमा यो अवधिमा १० हजार १४९ जना पुरुष र २८१ जना महिलाको ज्यान गएको छ । आर्थिक वर्ष २०७१/७२ देखि २०८०/८१ मा दुई हजार ३८० जना बिरामी भएर, दुई हजार १४ जना प्राकृतिक कारण, एक हजार ६५८ जना हृदयघात, एकहजार २४३ जना सडक दुर्घटनामा मृत्यु भएको देखिन्छ ।

यसैगरी एकहजार २२७ जना आत्महत्या गरेर र ५८० जनाको कार्यस्थल दुर्घटनाका कारण मृत्यु भएको छ । यस अवधिमा एक हजार ६१ जनाको अन्य कारणले मृत्यु भएको छ र जसमा १० प्रतिशतको कोरोना महामारी, तीन प्रतिशतको क्यान्सर र एक प्रतिशतको मिर्गौलामा समस्या भएर ज्यान गएको छ । २२५ जनाको मृत्युको कारण खुल्न सकेको छैन ।

सम्बन्धित देशको दूतावासले जारी गरेको ‘नो अब्जेक्सन सर्टिफिकेट’ (एनओसी)मा उल्लेखित मृत्युको कारणको आधारमा बोर्डले उक्त तथ्यांक सार्वजनिक गरेको जनाएको छ । १० वर्षे अवधिमा सबैभन्दा बढी आव ७८/७९ मा एक हजार ५१२ जनाको मृत्यु भएको तथ्यांकमा उल्लेख गरिएको छ ।

बोर्डले पछिल्लो आठ वटा आर्थिक वर्ष (२०७३/७४देखि २०८०/८१) मा मृत्यु भएकामध्ये पाँच हजार ७४९ जनाको शव नेपाल ढुवानी गरेको जनायो । उक्त आठ वर्षमा आठ हजार ५८७ जनाको मृत्यु भएको थियो । मृत्यु भएकामध्य झण्डै ६७ प्रतिशतले बोर्डमार्फत शव झिकाएका हुन् । रोजगारीमा मृत्यु भएका श्रमिकको शव झिकाउन बोर्डबाट सहयोग माग्नेको संख्या पनि बढेको छ । 

आर्थिक वर्ष    वैदेशिक रोजगारीमा मृत्यु
२०७१/७२     १००६
२०७२/७३     ८२७
२०७३/७४    ७६०
२०७४/७५     ८३८
२०७५/७६     ७८५
२०७६/७७     ६८१
२०७७/७८     १२७६
२०७८/७९     १५१२
२०७९/८०     १२७६
२०८०/८१     १४५९

सबैभन्दा बढी मधेश प्रदेशबाट जाने श्रमिक
पछिल्लो तीन आर्थिक वर्षमा वैदेशिक रोजगारीमा मृत्यु भएकामध्ये सबैभन्दा बढी मधेश प्रदेशबाट गएकाहरु रहेका छन् । उक्त प्रदेशबाट जानेमध्ये एक हजार १५१ जनाले रोजगारीमा ज्यान गुमाएका छन् । मधेशबाट आव २०७८/७९ मा ३५५ जना, ७९/८० मा ३०६ र ८०/८१ मा ३४४ जनाको मृत्यु भएको छ । दोस्रोमा कोशी प्रदेश रहेको छ । उक्त तीन वर्षमा कोशीबाट गएकामध्ये एक हजार ९० जनाले ज्यान गुमाएका छन् । कोशीपछि सबैभन्दा बढी लुम्बिनी प्रदेशका एक हजार ५६ जनाले ज्यान गुमाएका छन् । उक्त अवधिमा गण्डकी प्रदेशका ६६८, बागमती प्रदेशका ५६३, कर्णालीका १९५ र सुदूरपश्चिमका १०७ जनाले वैदेशिक रोजगारीमा ज्यान गुमाएका छन् । 

आर्थिक सहायता लिने बढे
पछिल्लो पाँच आर्थिक वर्ष (२०७६/७७ देखि २०८०/८१) मा रोजगारिको सिलसिलामा बिरामी तथा अंगभंंग भएका एक हजार ७४७ जनाले आर्थिक सहायता लिएका छन् । सहायता लिनेमा एक हजार ६६५ जना पुरुष र ८२ जना महिला छन् । पछिल्लो पाँच आवमा बोर्डबाट यस्तो सहायता लिनेहरु क्रमश बढेको पाइन्छ । आव ७६/७७ मा १२ प्रतिशतले मात्र सहायता लिएकोमा त्यसपछि आव ७७/७८ मा ९, ७८/७९ मा १६, ७९/८० मा २५र ८०/८१ मा ३८ प्रतिशतले सहायता लिएका छन् । 

यस अवधिमा सबैभन्दा बढी बिरामी भएर सहायता पाएका छन् भने हृदयघात भएर सहयोग लिने सबैभन्दा कम छन् । बोर्डले ४६० जना बिरामीलाई उपचार खर्च प्रदान गरेको छ । त्यसैगरी कार्यस्थल दुर्घटना भएर ३६२, मिर्गौलाका बिरामी २३१, क्यान्सर १५६, सडक दुर्घटना १६० र हृदयघातको समस्या भएका नौ जनालाई आर्थिक सहायता प्रदान गरेको छ । यसबाहेक अन्य समस्या भएका १६७ जना र कारण नखुलेको १९३ जनाले बोर्डबाट सहायता लिएका छन् ।

प्रभाव अनलाइनबाट साभार